HETEROTROF CANLILAR
Kendi besinini üretemeyen, bulundukları ortamdan hazır alan canlılara denir.
Heterotrof canlılar besinlerini karşılama yöntemlerine göre iki ana grupta incelenirler.
a. Holozoik Canlılar
- Besinlerini katı ve büyük parçalar halinde alan canlılardır.
- Sindirim sistemi ve enzimleri oldukça gelişmiştir. Hücre dışında hidroliz sonucu oluşturdukları monomerleri hücre içine alarak kullanırlar.
Aldıkları besin çeşidine göre üç grupta incelenirler.
Otçullar (Herbivor):
- Bitkileri tüketerek besin ihtiyacını karşılayan canlılardır. Sadece ot yiyen bu canlılara koyun, deve ve inek örnek olarak verilebilir.
- Selülozu sindirebilen bu organizmalar besin zincirinde birinci tüketici olarak görev yapar. Otçul memelilerin ince bağırsakları etçil memelilere göre daha uzundur. Sindirim kanallarında selüloz sindirici bakteriler yaşar. Ayrıca bazılarında dört bölmeli mide ve geviş getirme gibi adaptasyonlarda görülebilir.
Etçiller (Karnivor):
- Besin zincirinde diğer tüketcileri yiyerek beslenen canlılardır. Et yiyerek beslenen bu canlılara aslan, kurt ve çita örnek olarak verilebilir.
- Kesici dişleri gelişmiş olan bu canlılar besin zincirinde ikinci tüketici olarak görev yaparlar.
Karışık Beslenenler (Omnivor):
- Hem üretici hem de tüketicileri yiyerek beslenen canlılardır. Bu şekilde beslenen canlılar hem etçil hem otçul olarakda adlandırılır. İnsan, ayı ve maymun gibi canlılar bu grupta yer alır.
b. Saprofit (Ayrıştırıcı) Canlılar
- Doğadaki organik atıkları inorganik maddelere çevirerek, yeniden üreticilerin kullanımına sunarlar. Bu nedenle doğadaki madde döngüsünde önemli bir yere sahiptirler.
- Enzim sistemleri gelişmiş olup, hücre dışı sindirim yaparlar.
- Bazı bakteriler, bazı mantarlar ve toprak solucanları saprofit organizmalara örnek olarak verilebilir.
- Saprofit bakteri sindirim enzimlerini hücre dışına salgılar.
- Hücre dışındaki proteinlerin hidrolizi sonucu amino asitler oluşur.
- Oluşan amino asitler difüzyon ya da aktif taşıma gibi taşınma biçimleri ile hücre içine alınır.
- Amino asitlerin oksijenli solunum ile parçalanması sonucunda karbon dioksit, su ve amonyak gibi inorganik maddeler oluşur. Amonyak toprağa, karbon dioksit ise atmosfere verilir. Saprofit bakterilerde amonyak ve karbondioksit gibi metabolik atıklar hücre içinde oluşur.