Bu ilaçlar insan ve hayvanların vücut yüzeyi (bazen vücutlarında) ya da bitki ve cansız cisimler üzerinde veya çevresinde bulunan ya da gelişen parazitleri (haşarat, böcek, pest) öldürür veya gelişmeleri veya üremelerini engellerler; bu maddeler genellikle insektisitler veya pestisitler olarak bilinirler. Veteriner hekimlik yönünden terim hayvanların deri veya deri altı ile gezindikleri-barındıkları yerlerde yaşayan parazitlere karşı kullanılan ilaçları ifade eder.
İnsektisit formülasyonları: Teknik madde, toz (Serpme toz da dahil), ıslanabilir toz ve suda dağılabilir toz, suda çözünen toz, suda çözünebilir konsantre, emülsiye olabilir konsantre (EC), karışabilir yağlar, aerosol, sivrisinek kangalları, dökme veya damlatma çözelti, suda-yağ sübyesi, kapsüllü süspansiyon, yavaş-salıveren formülasyon, çözelti, süspanse konsantre (SC), düşük hacimli (LV) sıvılar.
İlaçların uygulanma şekilleri: Banyo, Püskürtme (toz, sıvı), Dökme, Damlatma, Tasma (Kulak ve boyun tasması), İlaçlı yem, Enjeksiyon.
İlaçlar Kullanılırken Dikkat Edilecek Hususlar
• İlaçların çoğu son derece zehirlidirler; hedef olmayan hayvan veya insanlarda zehirlenmelere ve hatta ölüme de yol açabilirler.
• Kendileri için önerilen kullanım yerleri ve talimatlarına göre kullanılmalıdırlar.
• Uygulama çözeltileri hazırlandıktan sonra kaplar iyice yıkanmalı; yıkantılar banyo veya püskürtme çözeltilerine katılmalı, boş kaplar başka bir amaçla kullanılmaksızın imha edilmelidir.
• Hayvanın türü, fizyolojik durumu (sağılıyor, kuruda, gebe vb) ve beslenme şekli dikkate alınarak, ilaç ve uygulama şekli seçilmelidir.
• Sağılan hayvanlarda banyo şeklinde ilaç kullanımından kaçınılmalıdır.
• Gıda değeri olan hayvanlarda kullanılırken dikkatli olmalıdır.
• Kalıntı tehlikesi önemsiz veya hiç olmayan ilaçlar seçilmeli.
• Hayvanlar kesime gönderilmeden önce belli bir süre bekletilmeli.
• Süt veya yumurtanın kullanılmama süreleri göz önünde tutulmalıdır.
• Aynı etkin maddeyi ihtiva etseler bile, tarım zararlıları için hazırlanan ilaç müstahzarları hayvanlarda kullanılmamalıdır.
İdeal Bir Dış Parazit İlacının Özellikleri
İdeal bir ilaçta bulunması gereken özelliklerden bazıları şunlardır:
• Tüm parazitlerin yaşam halkasının her devresini etkilemeli,
• Etkisi yeteri derecede hızlı ve kalıcı olmalı,
• Konakçı için istenmeyen etkileri ya çok az veya hiç olmamalı,
• Ucuz olmalı ve kolay bulunmalı,
• Katkı maddeleri ve taşıtıyla geçimli olmalı,
• Konakçıdan elde edilen besinler ve çevrede kalıntı problemi doğurmamalı; çevredehızla parçalanmalı,
• Parazitlerde kendisine karşı dirençli tür veya suşlar ortaya çıkmamalı.