
Avrupa’ya gönderilen ilk elçi Yirmisekiz Çelebi Mehmed Efendi’dir. 1720-1721 tarihleri arasında Paris’e gönderilen Çelebi Mehmed Efendi’nin hazırladığı rapor, Osmanlı Devleti’nin aydınlanmasında en etkili rapor olmuştur. Bundan böyle Osmanlılar kendilerini Avrupa’dan soyutlamamış ve Batı’daki gelişmelerden haberdar olarak Doğu-Batı arasında bütünleşmenin ilk adımlarını da atmaya başlamıştır. Hem Avrupa’da hem de Osmanlı’da eski devirlerde birbirlerine karşı oluşan ön yargılar yavaş da olsa yıkılmaya başlamıştır. Bu bakımdan Osmanlıların yenileşmesinde Osmanlı diplomatları ve maiyetlerinin yeri inkâr edilemeyecek kadar önemlidir. Yirmisekiz Çelebi Mehmed’in oğlu Mehmed Said Efendi, Lâle Devri’nde Avrupai tarzdaki yenileşmenin öncüsü olmuştur. Görüldüğü üzere Osmanlı Devleti’ndeki değişim sürecinde, devlet erkânı ve onlara yakın olanlar, birinci derecede etkili olmuş ve yenileşme bir halk hareketi olarak doğmamıştır.
Tufan Gündüz, Osmanlı Tarihi El Kitabı, s.771-774’ten düzenlenmiştir
