Öğrenme Çıktıları ve Bölüm Özeti
Öğrenme Çıktısı 1: PHP’nin çalışma mantığını açıklayabilme
PHP, sunucu taraflı çalışan bir dildir. Sunucu taraflı diller ile oluşturulmuş bir Web sayfaları ziyaret edildiğinde, Web sunucu yazılımı söz konusu sayfayı doğrudan istemciye göndermez. Bu yapıda istemi yapılan sayfa, sunucu üzerinde yer alan bir derleyiciye yönlendirilir. Sayfayı oluşturacak olan kodları alan derleyici, söz konusu sayfayı derleyip çalıştırır. Sözü edilen çalışma sürecinde kodlar tarafından üretilen çıktı istemciye gönderilmek üzere web sunucu yazılımına teslim edilir. İstemciye ise, sunucu üzerinde çalışan kod tarafından üretilen söz konusu sayfa gönderilir. Böylece istemci, sunucuda derlenen kodları değil, bu kodların ürettiği içeriği görür. Bu yapı, sayfayı oluşturan kodları istemciye hiç göndermeyeceğinden dol dolayı sayfa ziyaretçileri tarafından görünmemesini sağlayacağı için, kaynak kodu gizliliğini de sağlamaktadır.
Öğrenme Çıktısı 2: PHP alternatiflerini sıralayabilme
PHP’nin dışında altı önemli sunucu taraflı dilden bahsedilebilir. Bu dillerin başında Java’ya benzer kod yapısıyla ASP, ilk sunucu taraflı dillerden biri sayılabilecek Perl, hızlı kod yazmaya uygun yapısıyla Python ve oldukça modüler kod sistemi sağlayan Ruby gelmektedir. Ayrıca yine Java’ya dayalı JSP’nin ve kolaylıkla öğrenilebilme özelliğine sahip olan ColdFusion’un da önemli sunucu taraflı dillerden olduğu söylenebilir. Söz konusu dillerin hepsi sunucu taraflı çalışması yönüyle birbirlerine benziyor olsalar da, kod yazım yapısı ve işlev anlamında farklılık göstermektedirler.
Öğrenme Çıktısı 3: PHP’nin kurulumunu gerçekleştirebilme
PHP derleyiciye sahip bir Web sunucusunun kurulumu öncelikle bir Web sunucu yazılımının kurulumunu gerektirir. Apache adlı Web sunucu yazılımı bu amaç için oldukça uygun görünen ücretsiz bir yazılımdır. Ancak Web sunucusu olacak bilgisayara Apache’nin kurulmuş olması PHP kodlarının çalıştırılıp gönderilmesi için yeterli olmayacaktır. Apache üzerinde birtakım yapılandırma işlemleri gerçekleştirmek gerekecektir. Sözü edilen süreçleri işletmeden kurulum yapılmak isteniyorsa ApacheTriad, WampServer veya XampServer gibi yazılım paketleri tercih edilebilir. Bu paketler; Apache, PHP derleyici ve MySQL gibi önemli sunucu uygulamalarını barındırmakla beraber, kurulum sonrası yapılandırmalarını da otomatik olarak gerçekleştirirler. Web sitelerinden kurulum dosyaları indirilip, standart kurulum süreçleriyle kolayca kurulabilirler. Sözü edilen paketlerden oldukça popüler olanı sayılabilecek WampServer, http://www.wampserver.com adresi üzerinden ücretsiz olarak edinilebilir. Kullanıcı dostu kurulum arayüzü ile kurulumu tamamlanan WampServer, görev çubuğuna yerleştirdiği ikonu tıklanarak yönetilebilir.
Öğrenme Çıktısı 4: PHP’nin temel kodlama özelliklerini açıklayabilme
Derleyiciye, PHP kodlarının başladığını bildirmek amacıyla etiketi kullanılır. Derleyicinin PHP kodlarının bittiğini anlaması için ise “?>” etiketi kullanılmalıdır. Derleyici, bu etiketler arasında bulunmayan herzeyi derlemeden istemciye gönderir. Böylece PHP kodları, diğer kodların arasına serpiştirilebilir. PHP, diğer programlama dillerinin sahip olduğu özelliklerin hemen hemen tamamına sahiptir. Bu kapsama temel programlama özellikleri olan değişkenler, sabitler ve yorum satırları gibi kullanımlar da dahildir. PHP için değişkenler için tip tanımlaması ve tip dönüşümü gibi işlemlerin yapılmasına özel durumların haricinde gerek yoktur. Derleyici, bu işlemleri otomatik olarak gerçekleştirmektedir. Sabitler ise, C ve Java gibi dillerle oldukça benzer bir şekilde oluşturulmaktadır. Kodların arasında yer alması istenen geliştirici notları için diğer birçok dilde olduğu gibi “//” ve “/” gibi işaretlemelerin kullanımı mümkündür. “//” işareti, bulunduğu satır için sağında kalan her şeyin geliştirici notu olarak görülmesini ve derlenmemesini sağlar. “/” ve “*/” işaretleri arasında kalan bir ya da birden fazla satır için de aynı şey geçerlidir.
Öğrenme Çıktısı 5: PHP derleyicisini yapılandırabilme
PHP derleyicisinin yapılandırma özellikleri, phpinfo() adlı PHP fonksiyonu ile görüntülenebilir. Bu fonksiyonun oluşturduğu web sayfası, PHP derleyicisinin sahip olduğu özellikleri ve derleyicinin yapılandırma özelliklerini oldukça detaylı bir şekilde sunacaktır. Söz konusu özellikleri değiştirmek için ise “php.ini” adlı yapılandırma dosyası üzerinde değişiklik yapılmalıdır. Bu dosyada yer alan ve “;” karakteri ile başlayan metinler, yapılandırma değişkenlerine ilişkin bilgi sunmaktadırlar.