Stres Türleri
Stresin farklı etkilerini göz önüne alarak strese ilişkin, olumlu ve olumsuz stres şeklinde bir sınıflama yapmak mümkündür.
Olumlu Stres: Olumlu stres, amaca ulaşırken bireyi kaygı yerine yaratıcılığını kullanmaya yönelten, kişiye tatmin veyaşama sevinci veren strestir.
Olumsuz Stres: Olumsuz stres; bireyin kendisine olan güvenini kaybetmesine neden olan, bireye yetersizlik duygusuyaşatan, çaresizlik, umutsuzluk ve hayal kırıklığı yaratan strestir. Olumsuz stres hem birey hem de içindebulunduğu sosyal çevre açısından önemli bir sorundur. Aşırı derecedeki stres bireyin beden ve zihinsistemine yoğun bir şekilde yüklenmekte ve beyin ve zihin fonksiyonlarına zarar vermektedir. Olumsuz stres bilinç alanını daraltmakta, algılamayı zorlaştırmakta, karar vermeyi güçleştirmektedir.
Stresin Nedenleri
Hem bireyin içinde bulunduğu çevre pek çok stres nedeni içerdiğinde hem de kendi içinde stres kaynaklarıolduğunda ise stres seviyesinin artacağı belirtilebilir. Ayrıca stres seviyesi bireysel ve çevresel nedenlerin etkileşim derecesi ile de yakından ilgilidir.
Bireysel Nedenler: Bireysel nedenleri dört temel başlık halinde özetleyebiliriz. Bunlar; A tipi kişilik, kontrol odağı, motivasyon etkileri ve duygusal sebepler.A tipi kişilikA tipi kişiliğe sahip bireyler B tipi kişiliğe sahip bireylere kıyasla daha yoğun stres yaşamaktadır.
Kontrol odağı: İçsel kontrol odağı olumlu bir kişilik özelliği olarak olumsuz stres yaşama olasılığını azaltmaktadır. İçsel kontrol odağına sahip bireyler yaşadıkları tecrübelerden ders çıkarabilmekte, beceri ve başarılarını pekiştirebilmekte, tüm bunların sonucunda da stresle daha iyi başa çıkabilmektedir. Stresli bir durum yaşandığında içsel kontrol odağına sahip bireyler dışsal kontrol odağına sahip bireylere kıyasla şartlara daha kolay uyum sağlayabilmektedirler.
Motivasyon etkileri: Yüksek motivasyon ve doyum, stresi azaltıcı bir etki ortaya koymaktadır.
Duygusal sebepler: Strese yol açan duygusal sebepleri şu başlıklar altında inceleyebiliriz: Zaman baskısı, sezgiler, istenmeyen olayların yaklaşması, durumsal belirsizlikler, gelecek kaygısı, etkileşim.
Çevresel Nedenler: Çevresel koşullar içerisinde en etkili olan stres sebeplerini şu başlıklar halinde ifade edebiliriz: Ekonomik değişim, siyasal değişim, sosyal değişim, teknolojik değişim, örgütsel sebepler.