Eksik Rekabet Piyasaları ve Etkinlik

Eksik Rekabet Piyasaları ve Etkinlik

Tam rekabet piyasası ile eksik rekabet piyasaları farklı rekabet koşullarını ifade etmesine rağmen, iki piyasanın örtüşen yönleri de olabilir. Bu amaçla hazırlanan bu kısımda tam rekabet piyasasının eksik rekabet piyasasının alt piyasa türleriyle olan benzerlik ve farklılıkları açıklanacaktır.

Hem monopolde hem de tam rekabet piyasasında denge şartı aynıdır: MR = MC. Tam rekabet piyasasında AR = MR = P tüm üretim düzeyleri için birbirine eşittir. Diğer taraftan monopol piyasasında denge üretim düzeyinde, P > MR ve P > MC’dir. Tam rekabette kısa dönemde firmalar aşırı kâr elde etme imkânına sahip iken uzun dönemde bu aşırı kârlar ortadan kalkmakta ve firmalar sadece normal kâr elde etmektedir. Monopol piyasasında ise monopolcü firma hem kısa dönemde hem de uzun dönemde aşırı kâr elde edebilir. Ayrıca uzun dönemde tam rekabet piyasasında ortalama maliyetlerin minimum olduğu noktada üretim gerçekleştirildiği için toplumun kaynakları daha etkin kullanılmakta ve daha fazla mal daha ucuza üretilmektedir. Monopol piyasasında ise üretim tam rekabet piyasasına göre daha az yapılmakta ve daha pahalı bir fiyattan satılmaktadır. Bundan dolayı monopol piyasasında toplumun kaynakları etkin kullanılmamaktadır. Diğer bir anlatımla, tahsis etkinliğinin şartı olan malın piyasa fiyatının marjinal maliyete eşit olma şartı (P = MC şartı) tam rekabet piyasasında uzun dönemde sağlanırken, monopolde uzun dönemde P > MC olduğundan bu etkinlik şartı sağlanamamaktadır. Uzun dönemde P > minATC olduğundan dolayı monopolcü rekabet piyasasında üretim etkinliği de gerçekleşmemektedir.

Monopolcü rekabet piyasasında uzun dönemde piyasada faaliyet gösteren firmaların sayısını çok olduğunu fakat bu sayının tam rekabet piyasasındaki firma sayısından az olduğunu belirtmiştik. Bunun doğal bir sonucu olarak, monopolcü rekabet piyasasında uzun dönemde yapılan toplam üretim miktarı tam rekabet piyasasındakinden daha az olup, malın piyasa birim fiyatı daha fazladır. Diğer bir ifadeyle, uzun dönemde monopolcü rekabet piyasasında tam rekabet piyasasına nazaran daha az mal üretilmekte ve daha pahalıya satılmaktadır. Bu, P > minATC olduğu ve firmanın minimum etkin ölçeğin altında üretim yaptığı anlamındadır. Son olarak tahsis etkinliği şartı olan malın piyasa fiyatının marjinal maliyete eşit olma şartı (P = MC şartı), monopolcü rekabet piyasasında uzun dönemde P>MC olduğundan sağlanamamaktadır. Oysa bu şart tam rekabet piyasasında sağlanmaktadır. Yani tam rekabet piyasasının aksine monopolcü rekabet piyasasında kaynakların etkin kullanımı söz konusu değildir. Oligopol piyasasında da monopol piyasası ve monopolcü rekabet piyasasında olduğu gibi tahsis etkinliği (P = MC) şartı sağlanamamaktadır. Diğer bir ifadeyle oligopol piyasasında da P > MC olduğundan bu şartı sağlanamamaktadır. Oligopol piyasasında etkinlik şartının sağlandığı piyasa olan tam rekabet piyasasına nazaran daha az mal üretilip daha pahalıya satılmaktadır. Yani tam rekabet piyasasının aksine oligopol piyasasında toplumun kaynakları etkin kullanılmamaktadır.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s