Selçuklu-Abbasi İlişkileri

Tuğrul Bey dönemindeki en önemli gelişmelerden biri de Selçuklular ile İslam dünyasının manevi önderi durumundaki Abbasi Hilâfeti arasında kurulan güçlü ilişkiler olmuştur. Devletlerinin kuruluşunda Selçuklular Abbasi Halifesi’nin manevî otoritesini kabul etmiş, hutbeyi onun adına okutmuşlardır. Halife Kâim-Biemrillah’ın, Çağrı Bey’in kızı ile evlenmesiyle iki taraf arasında akrabalık ilişkisi de kurulmuş aynı halife döneminde Türkmen grupların İslam ülkelerindeki yerleşik halkı rahatsız ettikleri iddiasıyla Tuğrul Bey’e tanınmış bilgin el-Mâverdi’yi elçi olarak göndermiştir. Bu dönemde Abbasi Halifesi uzun bir süreden beri devam eden Şii Büveyhoğulları ve son zamanlarda ortaya çıkan Fatımî destekli Arslan Besâsirî’nin baskısı altındaydı. Halifenin davetiyle 1055 ve 1057’de Bağdat’a gelen Tuğrul Bey Büveyhoğulları’nı Bağdat’tan çıkartmış ve Arslan Besâsirî’yi mağlup ederek halifeyi sıkıntılı durumlardan kurtarmıştır. Bu faaliyetlerinden sonra Abbasi Halifesi Kâim-Biemrillah Tuğrul Bey’i “Melikü’l-Maşrık ve’l-Mağrib” (Doğunun ve Batının Hükümdarı) ilan etmiş ve kendisine “Rükneddin”(Dinin temel direği) lâkabını vermiştir. Böylelikle İslam Dünyası’nın siyasi egemenliği Selçuklular üzerinden Türklerin eline geçmiş oluyordu. İlk uygulamasını Tuğrul Bey’in ortaya koyduğu Sünni İslam dünyasının bayraktarlığını yaparken, Şii Fatımî hilâfetine de karşı durmak siyaseti daha sonra da Selçukluların değişmez siyasi ilkelerinden biri olmuştur.

Tuğrul Bey’den sonra kardeşi Çağrı Bey’in oğlu Alp Arslan 1063’te Selçuklu tahtına geçmiştir. Amcası Tuğrul Bey’in batı siyasetini devam ettiren Alp Arslan, Gürcistan üzerine sefere çıkmış ve Anadolu’yu hedef almıştır. Bizans’ın doğudaki en önemli merkezlerinden olan Ani Kalesi (Görsel 3.1.), uzun bir kuşatmanın ardından 1064’te fethedilmiştir.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s