Mezarından Çıkarılıp Asıldı

Cromwell’in ‘Lord Protector’ olarak hükümranlığı sadece beş yıl sürdü. 3 Eylül 1658’de, 59. doğum gününden hemen sonra Londra’da sıtmadan öldü. Westminster Abbey’e gömüldü. Yerine oğlu Richard geçse de tutunamadı. I. Charles‘ın oğlu II. Charles, 1660’ta iktidarı ele geçirip, krallığı tekrar tesis etti. İntikam zamanı gelmişti. I. Charles‘ın idamının yıl dönümü olan 30 Ocak 1661‘de, Cromwell‘ in mezardan çıkarılan cesedi suçluların idam edildiği Tyburn‘de darağacına asıldı. Cromwell, İngilizler açısından her zaman çelişkilerle dolu bir figür olarak kaldı. David Hume ve Christopher Hill gibi tarihçilere göre kral katili bir diktatör, Thomas Carlyle ve Samuel Rawson Gardiner gibilerine göreyse de özgürlükler için çarpışan bir kahramandı. Bununla birlikte BBC online tarafından 20 Ekim 2002’de yapılan bir ankette, ‘En İtibarlı 10 İngiliz’ listesine, Churchill’in ardından 3. sıradan girmişti. Buna rağmen İrlandalı Katoliklere yaptıklarının soykırıma eşdeğer olduğu yazılıp çizildi. Kimilerine göreyse o, İngiltere’nin ilk ve de tek diktatörüydü. Her ne kadar mutlak iktidarı kısa sürse de Cromwell, çağının en önemli aktörlerinden biriydi. Onun organizasyon yetenekleri ve liderliği olmaksızın parlamento yanlılarının iç savaşı kazanabilmeleri ve bu sayede günümüzde de yürürlükte olan parlamenter monarşik sistemin yerleşmesi mümkün olmazdı. Cromwell tarafından temeli sağlam bir şekilde atılmış askerî yapısı sayesinde İngiltere, yüzyıllar boyunca bir dünya gücü olarak kalmaya devam etti.

Bir Cevap Yazın