Deniz kavimleri (Ege) göçleri

Ege göçleri; MÖ 13. Yüzyıl sonları ve MÖ 12. Yüzyıl başlarında iki aşama halinde yaşanmış olan büyük bir kavimler hareketidir. Göçleri, Ege ve Akdeniz toplulukları yaptığı için tarihçiler buna “Deniz Kavimleri (Ege Göçleri)” adını vermiştir.

Göçleri başlatan Dorların Yunanistan’ı istila etmesi olmuştur. Doğu Avrupa’dan Balkanlara ve Yunanistan’a inen Dor kavimler, burada bulunan Aka’ları bölgeden sürmüş, onlar da Anadolu’ya göç etmişlerdir. Akalar ve daha sonra gelen Frigler, Anadolu uygarlıklarının ve Hitit devletinin yıkılmasına yol açmış, onların ilerlemelerinden dolayı önlerindeki kavimler de doğuya hatta Suriye ve Mısır’a kadar gitmişlerdir.

Mısır kaynaklarında ”deniz kavimleri” olarak bahsedilen süpriz gelişmelerin ilki, Girit Adası’ndaki Miken Uygarlığı sakinleri olan Akalar tarafından engellenemeyen Dor Kavmi’nin göç ve istilasıdır. Mısır Kralı III. Ramses (1186-1155) devrini aydınlatan Medinet Habu Anıtı’nda, “… Hatti, Kode, Karkamış, Arzav a ,Alaşiya’dan itibaren hiç bir ülke onların silahları altında duramadılar. …Memleketi ve insanlarını sanki hiç var olmamışlar gibi yerle bir ettiler. Mısır’a doğru yola çıkıyorlardı. Bunlar birleşerek bir araya gelmiş Peleset, Tjeker, Şekeleş, Denyen ve Weşeş memleketlerinin insanlarıydı.” şeklinde tasvir edilen yıkıcı bir göç dalgası ile Dorların istilası önünde duramayan Akalar yurtlarını terk etmek zorunda kaldılar. Tüm Akdeniz çevresine yayıldılar.

Mısırlı tarihçilerin denizci kavimler olarak adlandırdığı göç, uzun yıllar hatta yüzyıllar sürdü. Deniz kavimleri, Filistin ve Suriye’de diğer muhalif grupları da yanlarına alıp firavunun ordularını Nil Nehri’ne döktü. Mısır imparatorluğu yok olmanın eşiğine geldi. Anadolu’daki Hitit İmparatorluğu ise çöktü (MÖ 1.190). Göç ve istilanın olumlu sonucu ise Aka göçleri ile İon, Ephesos (Efes), Miletos (Milet) gibi bir dizi Yunan kentlerinin oluşmasıdır. Adı geçen kentler ile Batı Anadolu, tüm Yunan dünyasının en zengin ve en gelişmiş bölgesi hâline gelmiştir.

Anadolu’daki kargaşanın tek nedeni III.Ramses’in “Hiçbir ülke onlara karşı koyamadı.” dediği, Ege göçleri değildir. Anadolu’nun iç dünyasında yaşanan doğal afet (kuraklık, kıtlık, susuzluk) ticaret ağının çökmesi, kraliyet hanedanlıkları arası sürtüşmeler, halkın yöneticilerine isyanları ile Asur tehdidi ile gerçekleşen diğer başka göçler (Harita 2.4.10 MÖ 2 bin başlarında Anadolu’ya diğer göçler) birleşerek düzeni alt üst etmiştir. İnancı nedeniyle baskı altına alınma ve sürgün kaynaklı göçlere, Filistin’den Yahudi sürgünleri ve Hristiyanların Roma baskısından kaçmaları iyi bir örnektir. Şimdi bunlar üzerinde duralım.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s