Türkiye’de sağlık sektörüne genel olarak bakıldığında sağlık kurumlarında; sağlıklı bir bilgi sisteminin olmadığı, gerek kurum içinde gerekse kurumlar arasında yeterli düzeyde bilgi alışverişi yapılamadığı, ülke genelinde sağlık verilerinin yetersiz ve düzensiz olduğu kalkınma planlarında ifade edilmektedir. Yaşanan bu olumsuzlukları gidermek amacıyla ulusal düzeyde bir bilgi sisteminin oluşturulması, sağlık sektörünün beklentilerinin karşılanması ve e-Avrupa kapsamında e-sağlık hedeflerini gerçekleştirmek üzere Sağlık Bakanlığının eş güdümünde e-sağlık çalışma grupları oluşturulmuştur. Çalışma gruplarının raporları sonucunda ortaya konan “Türkiye Sağlık Bilgi Sistemi Eylem Planı” Ocak 2004 tarihinde yayımlanarak uygulamaya konulmuştur. Bu plan ile toplumun sağlığının korunması ve geliştirilmesi için bilgi ve iletişim teknolojilerinin sağlık alanında etkin ve verimli bir şekilde kullanımını sağlayarak, erişim hakları tanımlanmış, yetkili kişi ve kuruluşlarca Elektronik Sağlık Kayıt Sistemleri Bilgi Dünyası ulaşılabilir, her bireyin sağlıkla ilgili güncel ve doğru bilgiler ile kendi bilgilerine erişebildiği, doğum ile başlayıp yaşam boyu oluşan sağlıkla ilgili verilerin tüm ülkeyi kapsayacak sağlık özel ağı üzerinden paylaşılması hedeflenmektedir. Sağlık Bakanlığının bu konuda çalışmaları devam etmektedir.
Ülkemizde sağlık alanında politika üretmek için hayati öneme sahip verilerin toplanmasında, saklanmasında ve analiz edilmesinde ulusal veya uluslararası standartların olmadığı, özellikle veri toplama konusunda ciddi bir karmaşanın mevcut olduğu görülmektedir. Bu tespit, 2003 yılında yayımlanan “Sağlıkta Dönüşüm Programı” raporunda da yer almış ve ardından önemli adımlar atılmaya başlanmıştır. Sağlıkta Dönüşüm Programında, “Karar Sürecinde Etkili Bilgiye Erişim: Sağlık Bilgi Sistemi” başlığı ile yer alan e-Sağlık projesi bu alanda atılan önemli adımlardan biridir. Bu proje, son iki yılda önemli mesafeler kat etmiş ve artık neticelerini vermeye başlamıştır. Bu amaçla Ulusal Sağlık Veri Sözlüğü hazırlanmıştır. Sözlük, karar sürecinde etkili bilgiye erişim için ön şart olan “veri standartlarının belirlenmesi” amacıyla, e-Sağlık projesini yürütmekte olan Bilgi İşlem Daire Başkanlığının koordinasyonunda konunun uzmanları tarafından hazırlanmıştır. Sağlıkta Dönüşüm Programının bütün bileşenleri arasında uyumun sağlanabilmesi için bütünleşik bir sağlık bilgi sistemine ihtiyaç olduğu gözlemlenmiştir.
Sağlık Bakanlığı bir e-sağlık projesi olan Sağlık-NET’i devreye almıştır.
Sağlık-NET, sağlık kurumlarında üretilen her türlü veriyi, doğrudan üretildikleri yerden, standartlara uygun şekilde toplamayı, toplanan verilerden tüm paydaşlar için uygun bilgiler üreterek sağlık hizmetlerinde verim ve kaliteyi artırmayı hedefleyen, entegre, güvenli, hızlı ve genişleyebilen bir bilgi sistemidir.
Minimum Veri Setleri (MVS): Sağlık Bakanlığının sahadan toplayacağı minimum içeriğe sahip veri gruplarını ifade etmektedir. MVS ile şimdiye kadar kâğıt ortamda toplanan veriler, gelişen haberleşme ve bilişim teknolojisi altyapısını kullanarak daha hızlı ve doğru bir şekilde doğrudan verinin üretildiği bilgi sisteminden elektronik ortamda Sağlık Bakanlığına iletilebilecektir. Hastane Bilgi Sistemleri, veri setleri içerisinde yer alan veri elemanlarına göre veri tabanlarını güncelleyecek ve Sağlık Bakanlığı veri tabanı ile haberleşebilecek bir yapıya ulaşacaktır.
Ulusal Sağlık Veri Sözlüğü (USVS): Türkiye’deki sağlık kurumlarında kullanılmakta olan bilgi sistemlerinin referans olarak kullanacağı, içinde farklı kategorilerde veri kümelerinin olduğu hiyerarşik terim ve nesne toplulukları, bu terimler arasındaki ilişkileri ifade eden sistemdir.
Sağlık Kodlama Referans Sunucusu (SKRS): Sağlık bilgi sistemleri, standart ve kodlama sistemlerini bir araya getiren, bunları açık standartlarla (XML Web Servisleriyle) paylaşan ve gerektiğinde kolay güncelleme imkânları sağlayan bir referans sistemidir.
Sağlık kayıtlarının güvenilir ve sürekli bir şekilde tutulmasını sağlamak, hizmetlerin verimliliğini geliştirmek, kaynakların nerelerde ve nasıl kullanıldığını takip etmek ancak etkili bir bilgi sisteminin kurulması ve işletilmesi ile mümkündür. Sağlık-NET, gelişen teknolojiler doğrultusunda modüler yapılarla gerektiğinde büyüyebilen, kullanıcı-hizmet sunucu ilişkisine en az ihtiyaç gösteren bir yapı olarak tasarlanmıştır.
Tıbbi sekreterlik, sağlık kurumlarının mutfağı ve görünen yüzü olan, tıbbi süreçlerin idari ve bürokratik kısmını yöneten profesyonel bir meslek dalıdır. Bir tıbbi sekreter, sadece evrak düzenleyen bir çalışan değil, hastanenin işleyişini sağlayan ana dişlilerden biridir. Sağlık hizmetlerinin aksamadan yürümesi için doktor, hasta ve yönetim arasındaki köprüyü kuran kişidir.
Bu mesleğin temel görevleri arasında hasta kabul ve kayıt işlemlerini yapmak, randevuları düzenlemek, hastaların tıbbi geçmişlerini arşivlemek ve raporlarını hazırlamak yer alır. Ancak işin teknik boyutu daha derindir; tıbbi terminolojiye hakimiyet gerektirir. Doktorun ağzından çıkan latince terimleri, tanıları ve tetkikleri hatasız bir şekilde sisteme girmek, hastanın tedavi sürecinin doğru belgelenmesi açısından hayati önem taşır. Yanlış girilen bir kod veya eksik bir rapor, hem hastayı hem de kurumu zor durumda bırakabilir.
Modern sağlık sisteminde tıbbi sekreterler aynı zamanda ICD (Uluslararası Hastalık Sınıflandırması) kodlarını kullanan, faturalandırma süreçlerini yöneten ve hasta hakları konusunda bilgi sahibi olan uzmanlardır. Hastaneye gelen, genellikle endişeli ve acelesi olan insanlara karşı ilk muhatap oldukları için, yüksek iletişim becerisine ve sabra sahip olmaları gerekir. Kriz anlarında sakin kalabilmek, yoğun iş temposunda dikkatini kaybetmemek bu mesleğin görünmeyen ama en zorlayıcı şartlarındandır.
Son yıllarda sağlık sektörüne yapılan yatırımlar ve artan şehir hastaneleriyle birlikte tıbbi sekreterlik, istihdam alanı en geniş mesleklerden biri haline gelmiştir. Hem devlet hastanelerinde hem de özel kliniklerde, laboratuvarlarda veya görüntüleme merkezlerinde çalışma imkanları oldukça fazladır. Özetle tıbbi sekreterlik, sağlık teknolojilerini ve ofis yönetimini birleştiren, içinde insan sevgisi ve disiplin barındıran kritik bir uzmanlık alanıdır.
