Çünkü halkların kardeşliği gibi söylemlerle insanların gönüllerine oynarlar. Halkın yanındayız derler, halkın adamıyız derler ve böylece prim yaparlar. Zaten halkın geneli okumayı sevmediği için komünizmi de iyi bir şey zanneder. Ünlüler halkçılığı öven twitleri kendi lüks villalarından atarlar. Eşitlik, adalet derler fakat kendileri en lüks konutlarda oturur, en iyi telefonları kullanır, program veya konser başına…
Serbest piyasa sisteminin en büyük fazileti onun insanların hangi renk olduklarını, dinlerinin ne olduğunu umursamaması; yalnızca senin satın almak istediğin bir şey üretip üretmediklerini umursamasıdır. O, birbirinden nefret eden, başka şartlarda birbiri ile aynı ortamda dahi bulunmak istemeyecek insanların, birbiri ile ilgilenmesini ve birbirine yardım etmesini sağlaması açısından keşfedebildiğimiz en etkin sistemdir. Milton Friedman
Eğer işçiler, somut ve güncel politik olaylar ve olgular temelinde diğer toplumsal sınıfların her birini entelektüel, moral ve politik yaşamlarının bütün tezahürleri içinde gözlemlemeyi öğrenmezlerse; nüfusun bütün sınıf, katman ve gruplarının yaşam ve faaliyetlerinin bütün yönlerinin materyalist tahlil ve materyalist değerlendirmesini pratikte uygulamayı öğrenmezlerse, işçi kitlelerinin bilinci gerçek bir sınıf bilinci olmaz. (…) çünkü işçi…
Kapitülasyonlar, Osmanlı topraklarında suç işleyen Avrupalıların, Osmanlı mahkemelerinde yargılanmasını engelliyordu. Yabancılar, işyerlerinde kanunsuz faaliyetlerde bulunsa da Osmanlı güvenlik güçleri, kapitülasyonlar yüzünden buralara müdahâle edemiyordu. İstanbul’da elçiliklerin çevresinde her milletten insanın bir arada yaşadığı kozmopolit mahalleler oluşmuştu. Osmanlı tebaası olan gayrimüslimler de Avrupalı devletlerin elçilerinden tercümanlık beratı gibi belgeler elde ederek imtiyaz sahibi oluyordu. Erhan Afyoncu,…
Osmanlı İmparatorluğu gerek ülkesinin maddi menfaati gerekse de siyasi çıkarları için çeşitli ülkelere kapitülasyon adı verilen, ticari imtiyazlar vermişti. Ancak bu ahidnameler iki taraf arasında yapılmış bir antlaşma statüsünde olmayıp tek taraflıydı. Kapitülasyonlar, XVIII. yüzyıla kadar Osmanlı padişahının yabancılara bir inayetiydi. Padişah istediğinde imtiyazı geri alabilir, sultan öldüğünde imtiyazın hükümleri ortadan kalkardı. Bu yüzden her…
Osmanlı Devleti, XIV. yüzyıldan itibaren yabancı ülkelere ayrıcalıklar tanımış ve Fransızlara ilk kez gerçek kapitülasyon 1569 yılında verilmiştir. Fransızlara verilen bu kapitülasyonlar, III. Murad, III. Mehmed, I. Ahmed ve IV. Mehmed dönemlerinde yenilenmiştir. İngiliz, İspanyol, Portekizli, Katalan ve Sicilyalı tüccarlar da Osmanlı topraklarında Fransız bayrağı altında ticaret yapmıştır. Kapitülasyon, genellikle Müslüman ülkelerde Hristiyanların haklarını belirleyen…
Her türlü demokratik hakkın hakim sınıflar ve sıkı yönetim tarafından ayaklar altına alındığı şu dönemde, biz devrimcilerin alçakça katledilen yoldaşlara son saygı görevini yasalarda çiğneyerek yapması meşrudur. Meşru olmayan şey sıkıyönetimin ta kendisidir. Biz devrimciler sizlerin şartlandırılmış düşüncelerinizdeki gibi terörist veya anarşist değiliz. Biz devrimcilerin Türkiye halkının her türlü baskı ve sömürüden kurtulması dışında hiçbir…
Marksizm yolu ile hürriyet ve eşitliğe erişmenin mümkün olduğu kanaatinin tamamen yıkılması, Rusya’yı da, Almanya ile aynı yolu tutarak, tamamıyla menfi, totaliter ve gayrı iktisadi bir hürriyetsizlik ve eşitsizlik nizamına doğru gitmeye mecbur etmiştir. Bu, komünizm ile faşizmin, özleri itibariyle aynı olduklarını göstermez. Faşizm, komünizmin sâdece bir hayâlden ibaret olduğu anlaşıldıktan sonra varılan bir safhadır….
ki grup Marksist var. Her ikisi de Marksizm bayrağı altında çalışıyor ve kendisini “gerçek” Marksist kabul ediyor. Fakat bunların birbirine benzemediğini söylemek lazım. Hatta aralarında gerçek bir uçurum var, çalışma yöntemleri de birbirlerine tamamıyla karşıt. İlk grup, genelde Marksizmi görünüşte benimsiyor ve Marksist olduğunu davul zurna ile duyuruyor, bunu geçit törenleri ile ilân ediyor. Marksizmin…
Yeni toplumu kafadan uydurmak, yoktan var etmek anlamında Marx’ta ütopizmden eser yoktur. Hayır, o eski toplumun bağrından yeni toplumun doğuşunu, bir doğa tarihi süreci gibi inceler, birincisinden ikincisine geçiş biçimlerini inceler. Proleter kitle hareketinin gerçek deneyimine bağlı kalır ve ondan pratik dersler çıkarmaya çakşır. O, Komün’den “öğrenir”, tıpkı tüm büyük devrimci düşünürlerin, (Plehanov’un “silahlara sarılınmamalıydı”sı…
Asya’da yeni, devasa bir kanal inşa edilmektedir. Milton Friedman bu kanalı görmeye gitmiştir. Büyük ölçekte toprak ve kayanın gerekli iş makineleri yerine küçük küreklerle taşınmasına ilişkin garipliğe dikkat çektiğinde kendisine “Anlamıyorsunuz, bu bir iş yaratma programı.” cevabı verilmiştir. Friedman’ın cevabı: “Ben kanal yapmaya çalıştığınızı sanıyordum. İş yaratmaya çalışıyorsanız, onlara neden kürek yerine kaşık vermediniz” olmuştur….
O hâlde, bu görüşlerin(Nazizmin), başlangıçta küçük bir reaksiyoner azınlıkça benimsenirken, zamanla Alman halkının büyük çoğunluğunun hatta tüm gençliğin desteğini kazanmasını sağlayan şey neydi? Bunların başarılı olmasını sağlayan şey sâdece yenilgi, çekilen acılar ve nasyonalizm dalgası değildir. Hâlâ bazılarının inanmak istedikleri gibi sosyalizme karşı bir kapitalist tepkinin bu başarıda rol oynadığını sanmak da yanlıştır. Aksine, bu…
Büyük Buhran, özel girişim sisteminin(kapitalizm) doğasında var olan istikrarsızlığın bir belirtisi olmaktan çok uzaktır, tersine, birkaç kişinin ülkenin para sistemi üzerinse güç sahibi olmasıyla birlikte yapılan hataların ne denli zarar verici olduğunu göstermektedir. İşsizliğin ciddi boyutlara ulaştığı diğer dönemler gibi, Büyük Buhran’a da kapitalizmin yapısal iktidarsızlığı değil, devletin müdahaleleri yol açmıştır. Milton Friedman, Capitalism and…
Uygarlığı insanın yaratmış olduğu, bir anlamda elbette doğrudur. Uygarlık onun eylemlerinin ya da daha ziyade birkaç yüz neslin eylemlerinin mahsulüdür. Ama yine de bu, uygarlığın beşeri tasarım mahsulü olduğu, hatta insanın, uygarlığın işleyişinin veya devam eden mevcudiyetinin neye dayandığını bildiği anlamına gelmez. İnsanın, geçmişteki muazzam başarılarının bir kısmını, sosyal hayatı kontrol etme kudretinde olmamasına borçlu…
Biz hiçbir zaman iktisadi düzenimizi tertip etmedik. Bunu yapacak kadar akıllı değildik. Ona yalpalayarak geldik ve o da bizi önceden görülmeyen yüksekliklere taşıdı ve onu günün birinde tahrip etmemize yol açabilecek ihtiraslara sebebiyet verdi. İnsan kaderinin efendisi değildir ve hiçbir zaman da olmayacaktır: onun aklı daima, onu yeni şeyler öğrendiği bilinmeyene ve öngörülmeyene götürerek ilerlemektedir….