Bilimkurgu filmi Matrix’te farklı bir gerçeklik seçeneği sunulur; insan ırkı akıllı bilgisayarlar tarafından yaratılmış sanal bir gerçeklik içinde olduğunu bilmeden yaşarken, bilgisayarlar onların biyoelektrik enerjilerini (bu her ne demek ise) emerler. Belki de bu çok zorlama bir senaryo değildir, çünkü pek çok insan Second, Life gibi web sayfalarında yaratılmış sanal gerçeklikte oyalanarak geçirir zamanının çoğunu….
Son 2 yılda İzmir’e 200 Bine yakın kayıtlı göç gerçekleşti. Bunlardan en az 30 bini İstanbul’dan geldi. Kemal Kılıçdaroğlu’nun CHP’nin başına gelmesiyle azımsanmayacak kadar Tuncelili de İzmir’e akın etti. İzmir’in belediyelerinde gerçek İzmirli çalışanı bulmak zor. Ayrıca kayıtsız olarak gelen Suriyeliler, Afganlar, Pakistanlılar da var. İzmir’e diğer illerden göçler çok olduğu için artık orjinal İzmirli…
Alpe di Siusi, oldukça meşhur bir kayak bölgesi aynı zamanda. 2 bin 350 metre yüksekliğe sahip dağlara ev sahipliği yapan bölge muhteşem bir bitki örtüsüne, aynı zamanda biz rastlayamasak da çeşitli yaban hayvanlarına ev sahipliği yapıyor. UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne 2009’da giren bölge yılın dört mevsiminde her biri diğerinden daha muhteşem manzaralar sunuyor fotoğrafçılara. Araçla…
Arıların petekleri hassas mühendislik harikaları olarak nitelendiriliyor. Matematikçilerin çalışmaları, bu yapılar hakkında daha da şaşırtıcı sonuçlar ortaya çıkardı. Avustralya’da yaşayan Tetragonula carbonaria türü arılar, balı üzüm tanesine benzeyen çanaklarda depoluyor, yavruları ise sarmal şekilli kuluçka peteklerinde yetiştiriyorlar. Birbirine bağlı yüzlerce gözden oluşan bir merdiven gibi kuluçka petekleri. Avustralya’nın ulusal bilim araştırmaları kurumu CSIRO’dan böcekbilimci Dr….
Hareket bir cismin bir yol boyunca yaptığı yer değiştirme olarak tanımlanır. Çevremizde hareket eden cisimlerin bazıları düz bir yol üzerinde hareket ederken, bazılarının iki nokta arasında gidip geldiğini, bazılarının ise bir nokta etrafında döndüğünü görürüz. Yaptığımız bu gözlemle hareketi öteleme, dönme ve titreşim hareketi olarak sınıflandırabiliriz. Şimdi bu hareketleri sırasıyla inceleyelim. Öteleme hareketi: Cisim yörüngesi…
Bazı böcekler ve örümcekler su yüzeyinde yürüyebilir. Resim 2.22’de görülen böcek ince bacakları ile su üzerinde batmadan nasıl duruyor olabilir? Resim 2.23’teki gibi bir ataç su yüzeyinde batmadan nasıl durabilmektedir? Sıvı moleküllerinin birbirlerine tutma yani kohezyon kuvveti uyguladıklarını öğrenmiştik. Moleküller bu tutma kuvveti ile her yöne doğru çekilmektedir. Ancak yüzeydeki moleküllerin üstünde başka molekül bulunmadığından…
Yapışma ve tutma olayı sonucunda sıvının kılcal bir boruda yükselmesi olayına kılcallık denir. Kitabımızın birinci ünitesinde fizik ve biyoloji bilimleri arasındaki ilişkiden söz ederken, bitkilerin topraktaki suyu yapraklara iletmesinde kılcallığın etkili olduğunu belirtmiştik. Metrelerce yükseklikteki ağaçların ve diğer bitkilerin suyu yapraklara iletmesi bitkilerde bulunan kılcal borular sayesinde olur. Bitkilerin kılcal borularında suyun yükselmesine su ve…
Yağmur yağdığında cama damlaların yapıştığını veya yağmurdan sonra yaprakların üzerinde damlacıklar oluştuğunu görürüz. Damlanın cama (Resim 2.14) veya yaprağa (Resim 2.15) yapışmasını, üzerinde düşmeden durmasını ve dağılmadan küreye benzer bir şekilde kalmasını sağlayan kuvvet nedir? Aynı cins molekülleri bir arada tutan kuvvete tutma (kohezyon) kuvveti denir. Bu kuvvet sıvı moleküllerini birbirine doğru çekerek bir arada…
Bir gökdelen ile bir apartmanın kolonları veya kullanılan demirleri aynı kalınlıkta olabilir mi? Bilim kurgu filmlerindeki dev gorillerin veya masallardaki gibi dev insanların var olması mümkün müdür (Resim 2.11)? En fazla kaç katlı bina yapılabilir (Resim 2.12)? Şimdi düzgün geometrik şekil olan (aynı maddeden yapılmış) bir küpün boyutlarını artırarak kesit alanını ve hacmini bulalım. Elde…
Özkütlenin ayırt edici bir özellik olduğunu öğrendik. Maddelerin özkütleleri belirli olduğuna göre bir cismin saf madde olup olmadığını özkütlesini hesaplayarak anlayabiliriz. Tahta parçasının su üzerinde yüzmesinin, demir paranın ise batmasının nedeni özkütlelerinin farklı olmasındandır. Gemilerin denizde yüzmesi deniz suyu ile geminin yapıldığı maddenin özkütlelerinin farklılığı sayesinde olur. Maddelerin özkütlelerinin farklı olması karışım hâlindeki maddeleri ayrıştırmakta…
Archimed (Arşimet) ve Türk-İslam bilginlerinden El-Hâzinî özkütle konusunda çalışmalar yapmışlardır. Archimed kendi adıyla tanınan sıvıların dengesi kanununu bulmuştur Archimed’in araştırmalarından önce, tahtanın yüzdüğü ancak demirin battığı biliniyordu ancak bunun nedeni açıklanamıyordu. Archimed, 23 yüzyıl önce modern bilimsel yöntem anlayışına çok yakın bir anlayışla, bugün de geçerli olan statik ve hidrostatik kanunlarını bulmuş ve katkılarıyla bilim…
Karışım, birden fazla maddenin kimyasal özellikleri değişmeyecek şekilde bir araya gelmesiyle oluşan madde topluluğudur. Su ve sıvı yağ gibi birbiri içinde çözünmeyen maddeler bir kaba konulduklarında özkütlesi büyük olan madde aşağıda, özkütlesi küçük olan madde yukarıda olacak şekilde sıralanır. Birbiri içinde çözünebilen iki ya da daha çok maddenin meydana getirdiği homojen bir karışımın özkütlesi, karışıma…
Etrafımıza baktığımızda çiçek, kuş, ağaç (Resim 2.1) gibi canlı varlıklar; hava su gibi maddeler, masa, defter, gözlük (Resim 2.2.) gibi cansız varlıklar görürüz. Evrendeki bütün varlıklar boşlukta yer kaplar ve belirli kütleleri vardır. Ünitemizin bu bölümünde kütle ve hacmi tanımlayarak aralarında nasıl bir ilişki olduğunu inceleyeceğiz. Kütle Kütle, bir cisimde bulunan madde miktarıdır. Kütlenin fizik…