Farmakoloji: Ünite 5 Kemoterapötikler

Bakteriler arasında direnç kazanma sıklığı ilaçları yeterli dozda ve sıklıkta ve mümkün olduğunca da kısa süreli vermekle azaltılabilir. İlaçların hastalıklardan koruyucu ve verim artırıcı olarak özellikle düşük yoğunluklarda ve uzun süreyle kullanılmaları bakterilerde kolayca ve sıkça dirençliliğin ortaya çıkmasına yol açabilir. Antibiyotiklerin birlikte kullanılmaları bakterilerde direncin ortaya çıkış hızını ve sıklığını azaltabilir. Hayvan hastalıklarının sağaltımında öncelikle bu amaçla hazırlanmış ilaçların kullanılması; bunların hekim kontrolünde kontrollü olarak kullanılması da direncin önlenmesinde önemlidir.

Birden çok bakterinin işe karıştığı veya büyük dozlarda ilaç verilmesinin gerektiği ama ayrı ayrı istenmeyen etkileri sebebiyle verilemediği durumlarda ya da aynı yönde etkileşmenin istendiği hallerde, iki veya daha fazla ilacın birlikte kullanılmasına gidilir. Antibiyotikleri karışım halinde kullanılmasını gerektiren durumlar; karışık bakteriyel hastalıklar; özel etkeni bilinmeyen akut hastalıklar; özel hastalıklar; dirençli bakterilerin ortaya çıkmasının önlenmesi; süperenfeksiyonun önlenmesi; istenmeyen etkilerin azaltılması şeklinde başlıklar halinde sıralanabilir.

Antelmintik ilaçlar farklı mekanizmalarla etki ederler. Bunlar; enerji metabolizmasının bozulması (gikozun emilmesi veya taşınmasının bozulması, glikolizin önlenmesi, mitokondriyal tepkimelerin engellenmesi, elektron taşınmasıyla ilgili fosfatlanmanın önlenmesi şeklinde); sinirsel iletimin etkilenmesi (AkE etkinliğinin engellenmesi, kolinerjik agonistler, kaslarda gerilimin artırılması, zarın depolarizasyonu şeklinde); diğer etki şekilleri (nükleik asit sentezi ve sonuçta üremenin engellenmesi, bağışıklık sistemi için opsonizer şeklinde).

Dış parazitler insan ve hayvanlarda çeşitli olumsuzluklara neden olurlar. Bunlar; kan emerler, zehirli madde yada maddeler salgılarlar, mekanik veya travmatik hasar yaparlar, irkilti ve yangısal etkilere sebep olabilirler. Bakteri, virüs, ricketsia, helmint ve protozoa kaynaklı hastalıklara aracılık ederler. Kıl, tüy veya yapağının dökülmesine; derinin hasar görmesi ile değerinin azalmasına yol açarlar.

Veteriner hekimlikte çok geniş kullanım alanları vardır. Bunlar: Deri (eller de dahil) ve mukozalardaki yüzeysel hastalıkların sağaltımı veya bu kesimlerin mikroplardan arındırılması; Ameliyat sahasındaki mikroorganizmaların yok edilmesi; Yara ve yanıkların sağaltımı; Vücudun dışarıyla ilgili boşluklarındaki hastalıkların sağaltımı ve önlenmesi; Ahır, ağıl, kümes, kuluçkahane ile bu kesimlerdeki alet ve malzemeler, gıda imalathaneleri ile buralarda kullanılan malzemelerin mikropsuzlaştırılması; Meme başı antisepsisi; gıda maddeleri; ilaçların korunması.

Bir Cevap Yazın