Fiziğin Diğer Disiplinlerle İlişkisi

Doğa bilimi olan fiziğin felsefe, biyoloji, kimya, teknoloji, mühendislik, sanat, spor ve matematik gibi birçok alanla ilişkisi vardır. Fizik felsefi köklerini antik Yunan felsefesinden almaktadır. Thales (Tales), maddeyi ilk karakterize eden felsefecidir. Demokritus ise maddeyi bölünemez en küçük parçaya indirgemesiyle ilk atom fikrini ortaya atmıştır. Ünitemizin “Fiziğin Evrendeki Rolü” konusunda fiziğin tarihsel gelişiminden söz ederken bu görüşlere yer vermiştik. İlk çağlarda filozoflar doğayı sorgulamışlardır. Filozofların doğa felsefesi adı altında toplanan görüşleri bugünkü fiziğin başlangıcı sayılmaktadır. Fizik 19. yüzyılda felsefeden ve diğer bilimlerden ayrılmıştır. Günümüzde felsefenin fizik felsefesi adı altında modern fiziğin temelinde yer alan sorunları inceleyen bir alt alanı vardır.

• Fizik bilimi, kimya bilimi ile oldukça yakından ilgilidir. Örneğin; kimyada metal ve ametaller arasında iyonik bağ, fiziğin bir konusu olan elektriksel kuvvet ile açıklanır. Ayrıca fizik ve kimyada termodinamik, atom, radyoaktivite gibi konular, ortak konulardır.

• Canlıları inceleyen bilim dalı olan biyolojide de fizik kanunlarının büyük rolü vardır. Gözümüze gelen ışınların, göz merceği tarafından kırılarak görüntünün oluşması, fiziğin bir alt alanı olan optik ile açıklanır (Resim 1.17). Kalbimizin kanı pompalaması basınç kavramıyla, bitkilerin suyu köklerden yapraklara kadar (Resim 1.18) iletmesi basınç ve kılcallık olaylarıyla ilgilidir. Kulağımızın sesleri duyması, midede gerçekleşen fiziksel sindirim, gibi birçok olay da fizik kanunlarıyla açıklanır.

• Bir fizik yasasından yararlanarak doğrudan günlük hayata çözüm üretmek mühendislik, tıp, teknoloji gibi alanların işidir. Fiziğin uygulama alanları oldukça geniştir. Fizikteki gelişmeler inşaat, elektronik, haberleşme, nano teknoloji, uzay ve havacılık gibi birçok mühendislik alanlarında ve teknolojide gelişmelere yol açmıştır. Fizikteki araştırmalar ve gelişmeler teknolojinin gelişmesini, teknolojinin gelişmesi ise araştırma imkânlarını artırarak birçok alanda yeni buluşlara imkân sağlar. Sonuç olarak fizikte ve teknolojideki gelişmeler sürekli birbirini desteklemektedir. Fizikte, özellikle hızlandırıcı fiziğindeki gelişmeler, tıpta teşhis ve tedavi yöntemlerini geliştirmiştir. Röntgen (Resim 1.19), bilgisayarlı tomografi (BT), manyetik rezonans (MR), pozitron emisyon tomografisi(PET) (Resim 1.20) gibi görüntüleme yöntemlerini bunlara örnek verebiliriz.

Hadron çarpıştırıcılardaki teknoloji artık kanser hastalığında hadron terapisi adı verilen tedavide kullanılmaktadır. Hadron terapinin diğerlerinden farkı, kanserli hücreye odaklanabilmesi ve yok edebilmesidir. Optikteki gelişmeler, fiber optik kablolarla (Resim 1.21) ışı k sayesinde verilerin taşınması gibi bir teknolojiye ulaşmamızı sağlamıştır. Cenevre’de yer alan CERN’de (Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi) fizikçilerin kendi aralarında haberleşmek için oluşturdukları ağ bugün internette kullandığımız www (world wide web) kurumlar arası bilgi paylaşımını sağlamaktadır.

Kullandığımız telefonlar, bilgisayarlar (Resim 1.22), televizyonlar, otomobiller ve hızlı trenler, hayatımızı ve mesleklerimizi kolaylaştıran birçok alet ve araç, fizikteki gelişmeler sayesinde yapılmıştır. Uzay araştırmaları sırasında yapılan buluşlar da şu an hayatımızın içindedir; uydular (Resim 1.23), kablosuz ağlarla iletişim, navigasyon, kablosuz aletler, kumandalar, telefon, kulak termometresi, vakum aletleri vb. bunun örneklerindendir.

• Fiziğin matematikle olan ilişkisi oldukça önemlidi.r Çünkü matematik fiziğin dilidir. Fizik yasaları matematiksel modellerle ifade edilir. Teoriler matematiksel olarak ispat edilmesi gerekir.

• Fizik sanatla da ilgilidir. İlk çağlarda yapılan antik tiyatroların yapısı sesin dağılımı için uygun şekilde tasarlanmıştır. Müzik aletlerinin titreşimler sonucu çıkardığı sesler, sesin oluşumu, ses dalgalarının yayılması, hızı ve frekansı fiziğin araştırma alanına giren konulardır. Fizik sanat arasındaki ilişki yalnızca müzikle sınırlı değildir. Fizikteki birçok gelişme sanatçıları etkilemiş ve yeni sanatlara yer açmıştır. Fotoğrafın icadından sonra sinemanın gelişmesi gibi birçok örnek verebiliriz.

• Fizik her alanda olduğu gibi sporun da içindedir. Çünkü spor, kuvvet, sürat ve gücün önemli olduğu bir alandır. Spor yapılan zeminin, giyilen ayakkabının veya kıyafetin yapısı sürati etkileyen faktörlerdir. Bir topun ne kadar uzağa gideceği vuruş açısına ve ona verilen ilk hıza bağlıdır. Tenisten cirite yüzmeden uzun atlamaya, koşu, dağcılık, kayak gibi birçok sporda fizik bilimi teknik anlamda spora katkı sağlamaktadır.

Bir Cevap Yazın