Sultan II. Mahmud Dönemi’nde, Alemdar Mustafa Paşa’nın sadrazamlığı sırasında Nizam-ı Cedit Ordusu örnek alınarak Sekban-ı Cedit isimli bir birlik oluşturulmuştur. Ancak kısa süre sonra çıkan isyan sonucu Alemdar Mustafa Paşa öldürülmüş ve Sekban-ı Cedit birlikleri de dağıtılmıştır. Böylece yeniçeriler, Osmanlı yönetimi üzerindeki güçlerini bir kez daha artırmıştır. Bu dönemde adam kayırma ve rüşvet gibi yollarla…
İnsanları, bir konu üzerinde düşündürmeyi, tartıştırmayı, bu yolla gerçeklere ulaştırmayı amaçlayan yazı türlerine düşünce yazıları denir. Yazar, ya okuru ele aldığı konu hakkında bilgilendirmek ister ya da o konuya ilişkin düşüncelerini paylaşmak ister. Düşünce yazıları sanatsal boyutlu yazılar değildir; bir gözlem, deneyim ya da araştırmaya dayalı yazılardır. Yazarın sanatlı anlatım kaygısı yoktur. Düşünce yazılarının yazılış…
Hijyen ve Sanitasyon: 6. Ünite – Toplu Yaşam Ortamları ve Hijyen Konut hijyeni ve sağlığı ilkelerinin özelliklerini anlatabilmek Hijyen sadece kimyasal ve mikrobiyolojik kirliliklerin ve kirleticilerin ortamdan uzaklaştırılması değildir. Sağlığı etkileyen etkenlerin kontrol altına alınması uygulamalarıdır. Bu uygulamalar insanın olduğu her yerde alınması gereken bir takım önlemleri içerir. Alınan bu önlemlerin etkinliği önlemlerin niteliği yanında…
Hijyen ve Sanitasyon: Hastanelerde Kimyasal Etkenlerin Kontrol Altına Alınması ve Sağlık Açısından Uygun Hâle Getirilmesi • Hastaneler tanı, tedavi ve temizlik, hastane kat hizmetleri amaçlı birçok kimyasal etkenin kullanıldığı ortamlardır. Toksik (zehirli, zararlı etkiler olan), aşındırıcı, tepkimeye giren, genotoksik (genlerde hasar oluşturucu), yanabilir ve radyoaktif maddeler içeren atıklar tehlikeli atıklardır. Bu atıkların uzaklaştırılmasında profesyonel yöntemler…
Bu grupta kolşisin, demekolşin gibi maddeler yer alır. Kolşisin Kolşisin; son derece zehirli, Zambakgiller ailesinden Acı çiğdem bitkisinin, özellikle tohumları olmak üzere, tüm kısımlarında bulunan bir alkaloitdir. Bitkinin belirtilen kısımlarında az miktarda da olsa demekolşin de vardır. İlkbaharda filizlenmiş acı çiğdem yapraklarının, sonbaharda çiçeklerinin, yazın da acı çiğdem tohumlarıyla bulaşık yemlerin veya otların yenilmesine bağlı…
Asetat türevi alkaloitlerin başlıcalarını baldıran bitkisinde bulunan koniin, N-metilkoniin gibi maddeler oluşturur. Koniin (Konisin) Koniin, Maydanozgiller ailesinden Baldıran bitkisinin tüm kısımlarında bulunan sıvı bir alkaloittir. Baldıran Anadolu’da yaygın şekilde yıkıntı ve harabelerde, sürülmüş arazilerde, dere ve çay kenarlarında yetişen bir bitkidir. Bu bitki fare idrarı kokusu verir ve Sokrat zehiri olarak da bilinir. Koniin son…
Alkaloitler, asitlerle tuzlar şekillendirebilen ve bitkilerde yaygın şekilde bulunan azotlu bazlardır. Nikotin, koniin gibi (bu iki madde sıvı haldedir) yapılarında oksijen taşımayanlar dışında genellikle beyaz kristalize toz halde bulunurlar. Alkaloitler serbest baz halinde suda hemen hiç çözünmezler; alkolde iyi, diğer organik çözücülerde ise çok iyi çözünürler. Asitlerle oluşturdukları tuzlarında ise bu durum tam tersinedir. Alkaloitler…
Hayvanlarda zehirlenmelere sebep olabilen önemli metallerden biridir. Doğada 200’den fazla mineral kaynağı kurşun içermesine rağmen, bunlardan üçü (galena, anglesit, cerussit) kurşun elde edilmesinde kullanılır. Kurşun bileşikleri boya (kurşun beyazı, kurşun kırmızısı, kurşun sarısı gibi), akümülatör/batarya, şehir su şebekesi, seramik, kauçuk üretimi, matbaacılık, pestisid, çocuk oyuncakları ve benzin katkı maddesi olarak kullanılır. Hayvan barınakları ve çiftliklerdeki…
Kadmiyum doğada genellikle çinko ile birlikte bulunan ve toksikolojik yönden önem taşıyan bir metaldir. Kadmiyum, başta kadmiyum oksit, kadmiyum hidroksit, kadmiyum karbonat, kadmiyum sülfat ve kadmiyum nitrat tuzları şeklinde; çeşitli metallerin (demir, bakır, çinko, çelik gibi) aşınmaya karşı korunmaları için kaplanmalarında, Ni-Cd pili ve akümülatörlerinin yapımında, kurşun ile alaşım halinde kabloların kaplanmasında, boya ve cam…
Yer kabuğunun oluşumuna katılan temel elementlerden birisidir. Özellikle diş ile kemiklerde yüksek yoğunlukta olmak üzere, tüm hayvansal doku ve organlarda bulunur. Hayvanlarda flor zehirlenmesi genellikle kronik nitelikte (florozis) gelişir. Florozis, özellikle flor ve alüminyum işletmelerinden yayılan toz ve buhar içerisindeki florürlerin çevredeki toprak, su ve bitkileri kirletmesi sonucunda, su ve toprağında normalin üzerinde flor bulunan…
Çinko, toprakta en fazla rastlanan 24’üncü elementtir. Maden yatakları ve toprakta başlıca çinko sülfür ve çinko karbonat şeklinde bulunur ve hemen tümüyle de kadmiyumla birliktedir. Çinko, sanayii (galvanizli saç, kap, bronz, boya, lastik sanayii, emaye kap üretimi), kağıt, ormancılık (koruyucu) ve hekimlikte (özellikle çinko oksit şeklinde) çeşitli amaçlarla (kusturucu, yaralarda antiseptik, kurutucu, kan kesici, sıçan…
Civa yer kabuğunun temel elementlerinden birisidir. Doğada normal sıcaklıklarda sıvı halde bulunan tek metaldir. Çevredeki civanın %80’i metalik civadır; bu da esasta fosil yakıtları, madencilik, metal ergitme işlemleri, katı atıkların yakılması gibi insan faaliyetleri sonucu oluşan bir üründür. Endüstride özellikle klor alkali fabrikaları, kağıtçılık, boya, termometre, barometre, kan basıncı ölçerler, pil/batarya, ampul gibi aygıtlarda sıklıkla…
Temel Veteriner Farmakoloji Kitap Özeti Ünite 7 Toksikoloji ve Toksikolojinin dallarını tanımlamak Toksikoloji, zehir bilimi demektir. Zehirlerin kaynakları, özellikleri, canlılar üzerindeki etkileri, zehirlenme olaylarına yaklaşım ve zehirlenmelerin tanısı, korunma ve tedavisi hakkında bilgi verir. Toksikoloji, klinik toksikoloji, kimyasal (analitik) toksikoloji, forensik (adli) toksikoloji, çevre toksikolojisi, endüstriyel ve ekonomik toksikoloji, immunotoksikoloji, nöyrotoksikoloji alt dallarına ayrılır. Zehir,…
Antibiyotikler Bir dönem antibiyotikler hayvanları hastalıklardan korumak amacıyla tedavi dozlarının altında ve hayvan kesime gidene kadar yemle kullanılmışlardır. Bu amaçla penisilin türevleri, tetrasiklinler, sülfonamidler, avoparsin, olakindoks, tilosin, çinko basitrasin, spiramisin, virjinamisin gibi çeşitli antibiyotikler kullanılmıştır. Hayvansal gıdalardaki veteriner ilaç kalıntılarından kaynaklı istenmeyen etkilerin gözlenmesi, başta AB ülkeleri olmak üzere dünya’da pek çok ülkede bunların yasal…
Kemoterapi kavramını ve kemoterapötikleri tanımlamak Kemoterapi konakçıya zarar vermeksizin veya çok az zarar vererek vücudunda bulunan bakteri, iç ve dış parazit, virüs, protozoa gibi zararlıların gelişmesini durduran veya öldüren maddelerle yapılan bir sağaltım şekli olarak tanımlanır. Helmint, protozoa, mantar, bakteri, virüs, böcekler gibi vücutta hastalığa yol açabilen çok sayıda etken bulunması sebebiyle, kullanılan ilaçlar da…
• Çözelti halinde, etkileri, emülsiyon, aerosol ve toz şekillerine göre daha hızlı ve iyidir. • Dezenfektanlar ılık-sıcak halde (genellikle 20°C) uygulandıklarında, etkileri daha güçlüdür. • Dezenfekte edilecek saha ve malzemelerden kirletici maddelerin mümkün olduğunca uzaklaştırılması uygulamanın başarısını önemli ölçüde artırır. • Gübre ve artıklar ile altlıkların hayvanların ulaşamayacağı veya giremeyeceği bir yere konulması ve mümkünse…
Veteriner hekimlikte çok geniş kullanım alanı vardır • Deri ve mukozalardaki yüzeysel hastalıkların sağaltımı veya bu kesimlerin mikroplardan arındırılması. • Ameliyat sahasındaki mikroorganizmaların yok edilmesi. • Yara ve yanıkların sağaltımı. • Vücudun dışarıyla ilgili boşluklarındaki hastalıkların sağaltımı ve önlenmesi. • Ahır, ağıl, kümes, kuluçkahane ile bu kesimlerdeki alet ve malzemeler, gıda imalathaneleri ile buralarda kullanılan…
Antiseptik ve dezenfektanlar, seçici özelliği olmayan ve yerel olarak kullanılan anti enfektif maddelerdir. Bunların etkinliği uygulanan alanlardaki sınırlı sayıda mikoorganizmanın yıkımlanmasından başlayarak mikroorganizmaların tamamen yok edilmesine kadar geniş bir etki alanını ifade eder. Genellikle antiseptikler canlı dokuya ve yüzeylere uygulanan, bakterilerin gelişmesini önleyen ya da baskılayan maddelerdir. Dezenfektanlar germisidal maddelerdir ve genellikle cansız yüzeylere uygulanırlar….
İlaç örnekleri: Atropin, hiyosin butilbromür, dipiron (metampiron, metamizol), propantelin, karbakol, metaklopramid, cisaprid, papaverin. Etkileri: Atropin, hiyosin butilbromür, dipiron, propantelin, papaverin farklı mekanizmalarla mide-bağırsak hareketlerinde yavaşlama ve spazm (kaslarda ağrılı kasılmagerilme) çözücü; karbakol, metaklopramid ve cisaprid kolinerjik etkiyle mide-bağırsak hareketlerinde artıcı etki yapar. Kullanılmaları: Atropin, hiyosin butilbromür, dipiron, propantelin, özellikle atlar olmak üzere, hayvanlarda sancı, mide-bağırsak…
Temel Veteriner Farmakoloji ve Toksikolojiİdrar söktürücüler, kimyasal yapıları ve etkilerine göre sınıflandırılırlar; karbonik anhidrazı engelleyenler, tiazidler, kıvrım işeticiler, potasyum tutanlar, ozmotik işeticiler, metilli ksantinler diye ayrılabilirler İlaç örnekleri: Asetazolamid (karbonik anhidraz engelleyici); klorotiazid, hidroklorotiazid, bendrofluazit (tiazid grubu işeticiler); furosemid (kıvrım işetici), etakrinik asit (kıvrım işetici); triamteren ve amilorid (potasyum tutan işeticiler); mannitol (ozmotik işetici); kafein,…