hayvanlar ve insanlar

Tuzak ilacı formülasyonları: Teknik madde; Ön-karışımlar (Premiks, master-miks); Kullanıma hazır tuzaklar (toz yem, pelet yem, mum blok, pasta, jel). İlaçlar: Hızlı etkililer: Alfa-naftiltiyoüre, alfa-kloraloz, çinko fosfür, floroasetat, talyum sülfat, striknin, arsenik, ada soğanı, rezerpin, norbormid, krimidin, brometalin. Yavaş etkililer: Pıhtılaşmayı engelleyici maddeler. Orta hızda etkililer: Vitamin D.

DDT’nin 1942’de kullanılmaya başlanmasını takiben tarım zararlıları ve hayvanlardaki dış parazitlere karşı yaygın şekilde kullanılmışlardır. Çevrede uzun süre kalmaları, ekolojik dengeyi bozmaları ve besin zincirine girerek besin maddelerinin kirlenmesine yol açmaları sebebiyle, son yıllarda kullanımları iyice sınırlandırılmış ve tümüyle yasaklanmıştır. Piretroitler Doğal piretrinlere benzerler; sentetik maddelerdir. Parazitlere etkileri daha güçlü ve uzun sürelidir. Işık, ısı…

Kalabar baklasında (Physostigma venenosum) bulunan fizostigminin (eserin) sentetik türevidirler. Böceklere, yabani otlara, toprak nematodlarına ve mantarlara yönelik etkileri vardır. N-Metilkarbamatlar (karbaril, propoksur, karbofuran, bendiokarb, aldikarb, metomil); N, N-dimetilkarbamatlar (pirimikarb) şeklinde iki grupta incelenir. Deri, mukozalar, akciğer ve sindirim kanalından emilerek tüm vücuda dağılır. Vücutta özellikle yağlı kesimlerinde birikirler; beyinde de yüksek düzeyde bulunurlar. Karbamat insektisitlerin…

Organik fosforlular (organik fosfatlar, OF) fosforik asit veya kükürtlü analoglarının esterleridir. OF bileşikler toz veya sıvı halde bulunurlar. Çevrede kalış süreleri genellikle 2-4 hafta arasında değişir. OF insektisitlerin çoğu tarım zararlılarına karşı kullanılır. Ülkemizde gerek ithal gerekse imal ruhsatı verilmiş ve tarımsal mücadelede kullanılan 50’den fazla OF etkin madde içeren yüzlerce müstahzar vardır. OF bileşiklerden…

Bu ilaçlar insan ve hayvanların vücut yüzeyi (bazen vücutlarında) ya da bitki ve cansız cisimler üzerinde veya çevresinde bulunan ya da gelişen parazitleri (haşarat, böcek, pest) öldürür veya gelişmeleri veya üremelerini engellerler; bu maddeler genellikle insektisitler veya pestisitler olarak bilinirler. Veteriner hekimlik yönünden terim hayvanların deri veya deri altı ile gezindikleri-barındıkları yerlerde yaşayan parazitlere karşı…

Sağaltımın amacı parazitlerin bir bütün olarak uzaklaştırılmasına yöneliktir. Geçmişte şeritlere karşı kullanılan ilaçlar; şeritleri öldürenler ve vücut dışına atılmasını sağlayanlar şeklinde sınıflandırılmıştır. Bugün için kullanılan ilaçlar (niklozamid, praziquantel, bunamidin tuzları, resorantel, arekolin) her iki etkiyi de sağlarlar. Praziquantel: Sindirim kanalından çabuk ve tam emilir. Bağırsak duvarında ve karaciğerde büyük ölçüde ilk geçiş etkisine maruz kalır….

Temel Veteriner Farmakoloji ve Toksikoloji: Kelebeklere Etkiyen İlaçlar Kelebek hastalığının (distomatoz, fassioliazis olarak da bilinir) etkenleri Fasciola hepatica, F.gigantica, Dicrocoelium dentriticum, Paramphistomum cervi (rumen kelebeği), Paragonimus kellicotti (akciğer kelebeği) diye bilinen parazitlerdir. Kelebek hastalığının sağaltımında kullanılan son derece etkili ilaçlar (hekzaklorofen, diamfenetid, oksiklozanid, nitroksinil, rafoksanid, benzimidazoller, klorsulon) vardır Oksiklozanid: Salisilanilid türevidir. Sindirim kanalından iyi emilir….

1- Sağaltım güvenliği geniş olmalıdır; yani, parazitlere istenen ölçüde etkiyen ilaç miktarı ile konakçıda zehirlenmeye yol açabilen miktarı arasındaki mesafe büyük olmalıdır. Sağaltım indeksi <4 olan maddeler genellikle tehlikeli olarak kabul edilir. 2. İlacın etkinliği iyi olmalıdır. Normal şartlarda antelmintik bir ilaç hem ergin hem de çeşitli gelişme dönemlerindeki larvalara etkili ve geniş etki spektrumlu…

Sindirim kanalı, solunum yolları, karaciğer, göz, kalp gibi yerlerde bulunan iç parazitlere etkirler. Parazitleri ya konakçının vücudunda öldür ya da sadece vücut dışına çıkarılmasını sağlarlar. Geniş ve dar spektrumludurlar. Geniş spektrumlular: Benzimidazollar ve ön-benzimidazollar, avermektinler, imidazotiyazollar, tetrahidropirimidinler, milbemisinler, bir ölçüde de bazı organik fosforlu (OF) bileşikler. Dar spektrumlular: Piperazinler, praziquantel, salisilanilidler, iki-fenollu bileşikler, bunamidin, triklabendazol….

Antibiyotikler kimyasal yapılarına göre beta-laktamlar, aminoglikozidler, makrolidler, tetrasiklinler, florokinolonlar, sülfonamidler, fenikoller, diğer antibakteriyel maddeler diye birçok gruba ayrılırlar. Beta-Laktamlar Yapılarında birisi azot, üçü karbon atomundan oluşan dört üyeli bir halka (Şekil 5.1) bulunan ilaçlar beta-laktam antibiyotikler diye bilinirler. Penisilinler ve sefalosporinler bu grupta incelenirler. Penisilinler Antibiyotik kavramı ile ilgili ilk bilgiler 1928 yılında Alexander Fleming…

• Tanı doğru olmayabilir. • Bakteri seçilen ve kullanılan ilaca istenen ölçüde duyarlı olmayabilir. • Önceden duyarlı olan bakteri daha sonra ilaca direnç kazanmış olabilir. • Dirençli veya duyarsız bakteri, maya, mantar ile süperenfeksiyon ortaya çıkabilir. • Yangı, doku döküntüleri ve yıkıntıları, apse sebebiyle, ilaç hastalık odağına iyi nüfuz edemeyebilir. • Özellikle bakterilerin üremesini gelişmesini…

Etkili kan yoğunluğu: Bakterilere karşı etkinlik yönünden bir ilacın ulaştığı kan ve doku yoğunlukları büyük önem taşır. Hızlı ve yeterli bir kan veya doku ilaç yoğunluğuna ulaşılması ve belli bir süre devam ettirilmesi, ilacın veriliş yolu, formülasyon şekli ve çözünürlüğüne de sıkı sıkıya bağlıdır. Akut olaylarda hızlı bir şekilde kan ilaç yoğunluğu sağlanabilmesi için, kolay…

Direnç, genel olarak bakterilerin ilaç tarafından etkilenmemesi anlamına gelir. Klinik olarak ilaç direnci bir ilacın kullanıldığı sağaltım dozlarında plazmada sağladığı yoğunluklarda duyarlı olduğu bilinen bakteri türü veya suşlarının yaşayabilme ve çoğalabilmeleri anlamına gelir. Direnç doğal ve kazanılmış (mutasyonal ve aktarılabilir direnç) diye ikiye ayrılır. Bir ilaca dirençli olan bir bakteri türü benzer yapı veya etki…

Antibiyotik terimi bakteri, mantar, aktinomisetler gibi mikroorganizmalar tarafından sentezlenen veya sentetik olarak hazırlanan, son derece düşük yoğunluklarda bile, bakterilerin gelişmesini engelleyen veya onları öldüren madde olarak tanımlanır. Antibakteriyel Etkinlik Antibiyotikler bakteriler üzerinde olan etkilerine göre iki grupta toplanabilirler. Bakterilerin gelişmesini/üremesini yavaşlatan/durduranlar (bakteriyostatikler): Bu ilaçlar bakterilerin gelişmesi ve üremesini yavaşlatır-engellerler. Tetrasiklinler, makrolidler, fenikoller, sülfonamidler ve kinolonlar…

Alerjik etki: Bu olumsuz etki hemen tüm ilaçlar için söz konusu ise de, özellikle penisilin ve kloromfenikol için daha fazla önem taşırlar. Kloramfenikol, kemik iliğinde alerjik nitelikte aplastik anemi tehlikesi sebebiyle, Nisan-1993’den itibaren ülkemizde besi değeri olan hayvanlarda kullanımı yasaklanmıştır. Karsinojenik etki: Amerika, Avrupa Birliği ve Türkiye’de karsinojenik olmaları sebebiyle bazı ilaçların gıda değeri olan…